Italiaanse verpakkingsindustrie en politiek praten over PPWR

Tekst: Gerard Molenaar

De Italiaanse verpakkingsindustrie heeft eind januari een opvallende stap gezet. Brancheorganisaties, machinebouwers en merkfabrikanten verzamelden zich in de Senaat om samen met politici te praten over de implementatie van de PPWR. De bijeenkomst was georganiseerd door Giflex, de Italiaanse branchevereniging voor flexibele verpakkingen, en geïnitieerd door senator Gianluca Cantalamessa, lid van de Commissie Industrie.

De Italiaanse sector koos bewust voor het politieke podium. De achterliggende gedachte: de PPWR is geen technisch dossier dat je aan de sector kunt overlaten, maar een politieke kwestie die om politieke antwoorden vraagt. In een land waar veel producenten van machines en verpakkingen zijn gevestigd, is dat niet verrassend.

Cijfers

De sector kwam met stevige cijfers. De Italiaanse verpakkingsindustrie produceerde in 2024 17,26 miljoen ton verpakkingen met een waarde van 37,96 miljard euro. Inclusief machinebouwers en converters is de hele keten goed voor 51,3 miljard euro, oftewel 1,7 procent van het bbp. Een sector om rekening mee te houden, leek de boodschap.

Alberto Palaveri, voorzitter van Giflex

Pragmatisme gevraagd

Alberto Palaveri, voorzitter van Giflex, verwoordde wat de hele zaal leek te vinden: 'Ondernemingen kunnen niet werken in onzekerheid. Ze moeten kunnen plannen, investeren en innoveren.' Giflex pleit voor een pragmatische benadering, gericht op industriële haalbaarheid. De branchevereniging wil onder meer dat het inzamel- en recyclingsysteem meegroeit met nieuwe materialen, zonder technologieën zoals chemische recycling bij voorbaat uit te sluiten.

Senator Cantalamessa sloot zich daarbij aan met een politieke boodschap: 'Europa moet waarderen wie vooroploopt, niet bestraffen met rigide regels die voor iedereen gelijk zijn.' Hij pleitte voor een ketenaanpak en regelgevende flexibiliteit.

Breder dan flexibles

Hoewel Giflex de bijeenkomst organiseerde, ging het debatnadrukkelijk over de hele keten. Vertegenwoordigers van de papier- en grafische industrie, machinebouwers en merkfabrikanten spraken allemaal dezelfde taal: de sector wil verduurzamen, maar heeft daarvoor duidelijke regels en geloofwaardige termijnen nodig. Erik Ciravegna van de Universiteit van Bologna voegde daar een ander perspectief aan toe door verpakking te omschrijven als een strategisch platform voor innovatie, dat design, data en digitale technologieën integreert.

De afsluitende boodschap was een geluid dat al vaker is gehoord, ook in Nederland: de verpakking is geen probleem dat moet worden gereduceerd, maar een functie die moet worden versterkt. Het NVC verwoordde het jarengeleden als volgt: een verpakking is een tijdelijke functie die aan het product wordt toegevoegd.

Relevant voor lidstaten

De Italiaanse aanpak zal ongetwijfeld de verpakkingssector in andere landen aanspreken. De PPWR geldt in de hele EU en de gedelegeerde handelingen en technische specificaties die de komende jaren volgen, bepalen hoe de regels inde praktijk uitpakken. De Italiaanse sector laat zien dat het loont om als keten gezamenlijk het politieke gesprek op te zoeken. Het duurt nog lang voordat alle uitvoeringshandelingen bekend zijn en tot die tijd kan er mogelijk invloed worden uitgeoefend in Brussel.

Bron: ItaliaImballaggio, februari 2026