Het kabinet wil duidelijker maken wanneer gemeenten plastic en metalen verpakkingen en drankenkartons (pmd) uit het restafval mogen laten sorteren. Gescheiden inzameling blijft het uitgangspunt. Verpact steunt het streven naar herkenbaardere regels voor afvalscheiding en wil met het ministerie over de uitwerking in gesprek.
Minister Stientje van Veldhoven (Klimaat en Groene Groei) schrijft in haar Kamerbrief van 3 november dat afval scheiden thuis, op het werk en op school zo veel mogelijk op dezelfde manier moet werken. Nederland recyclede in 2024 53,5 procent van het stedelijk afval. Met het huidige beleid haalt Nederland volgens de minister waarschijnlijk de Europese doelen van 60 procent in 2030 en 65 procent in 2035 niet.
Betere dienstverlening op zichzelf onvoldoende
Ongeveer een kwart van de gemeenten past voor pmd nascheiding toe, al dan niet in combinatie met gescheiden inzameling. Bij nascheiding gaat pmd mee met het restafval en halen sorteerinstallaties de verpakkingen er achteraf uit.
In een enquête onder geselecteerde gemeenten was betere dienstverlening de meest genoemde reden voor nascheiding. Op zichzelf is dat onvoldoende om af te wijken van gescheiden inzameling. Volgens het onderzoek moet de kwaliteit van het materiaal uit nascheiding vergelijkbaar zijn met die uit gescheiden inzameling. Ook mogen de mogelijkheden voor hergebruik, recycling of andere nuttige toepassingen er niet op achteruitgaan.
Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat gemeenten hun besluit tot nascheiding niet altijd formeel vastleggen of periodiek evalueren. De minister neemt die bevindingen mee bij de uitwerking van de criteria.
'Een herkenbaarder systeem voor inwoners en bedrijven draagt bij aan betere recycling’
Landelijke scheidingsregels, lokale inzameling
Uit de beslisnota bij de Kamerbrief blijkt dat het ministerie vooral de scheidingsregels wil harmoniseren en meer wil sturen op de kwaliteit van afvalstromen. Welk inzamelmiddel wordt gebruikt en hoe vaak het afval wordt opgehaald, kan lokaal worden bepaald of worden afgesproken tussen gemeenten en producentenorganisaties.
Het kabinet overweegt ook een extra machinale sorteerstap voor het resterende afval van huishoudens en bedrijven. Daarmee wil het meer recyclebaar materiaal terugwinnen voordat het restafval wordt verbrand.
Verpact wil meepraten
‘Een herkenbaarder systeem voor inwoners en bedrijven draagt bij aan betere recycling’, zegt Verpact-CEO Hester Klein Lankhorst in een reactie op de brief. Verpact wijst op de samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en de NVRD om verpakkingsafval van huishoudens en bedrijven schoner in te zamelen.
Het kabinet wil de plannen de komende maanden verder uitwerken met de betrokken sectoren en medeoverheden. De criteria voor de keuze tussen bron- en nascheiding moeten nog worden uitgewerkt.