PPWR vraagt om structurele voorbereiding binnen bedrijven

Volgens moderator Tim Sykes, brand director van Packaging Europe, is PPWR ‘een live en voortdurend veranderend onderwerp’. Hij wees erop dat er nog veel discussie is over definities en uitvoeringsregels, terwijl bedrijven tegelijkertijd moeten toewerken naar de eerste belangrijke deadlines. Ook de aangekondigde Circular Economy Act kan later dit jaar opnieuw invloed hebben op onderdelen van de regelgeving.

Onzekerheid overheerst

Tijdens het webinar werd het publiek gevraagd hoe organisaties ervoor staan met de voorbereiding op PPWR. Het grootste deel van de deelnemers gaf aan serieus bezig te zijn met compliance, maar nog onduidelijkheid te ervaren over belangrijke onderdelen van de regelgeving.

Anna Perlina, PPWR-consultant bij Integrity Solutions, benadrukte dat de regelgeving omvangrijk en complex is. Volgens haar gaat het niet om een tijdelijk project, maar om een structurele verandering in de manier waarop bedrijven met verpakkingen omgaan. ‘PPWR wordt het nieuwe business as usual’, stelde zij.

Perlina verdeelde de regelgeving in drie hoofdonderdelen: administratieve verplichtingen, eisen aan verpakkingsontwerp en financiële verantwoordelijkheid via uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (EPR). Vooral de administratieve kant vraagt volgens haar om nieuwe processen binnen organisaties. Daarbij noemde zij onder meer de Declaration of Conformity, technische documentatie en traceerbaarheid van verpakkingen.

‘Bedrijven moeten een ecosysteem opzetten voor change management, vergelijkbaar met een kwaliteitsmanagementsysteem’, aldus Perlina.

PPWR deadline van augustus 2026 dichterbij dan gedacht

Marius Tent, medeoprichter van 360PackMastery, waarschuwde dat veel bedrijven zich te sterk richten op 2030, terwijl de eerste verplichtingen al op 12 augustus 2026 ingaan. Volgens hem onderschatten organisaties de impact van de regelgeving.

‘PPWR is de grootste verpakkingswetgeving die we in de afgelopen dertig jaar hebben gezien’, zei Tent tijdens het webinar.

Hij benadrukte dat bedrijven snel duidelijk moeten krijgen welke rol zij binnen de keten vervullen. Daarbij gaat het onder meer om de vraag of een partij optreedt als fabrikant, importeur, distributeur of producent. Die rolverdeling bepaalt wie verantwoordelijk is voor documentatie en naleving.

Daarnaast wees Tent op het belang van bestuurlijke betrokkenheid. Volgens hem moet PPWR op directieniveau worden behandeld vanwege de gevolgen voor markttoegang, reputatie en operationele processen. ‘Iemand binnen het bedrijf moet eigenaarschap nemen en de PPWR-agenda aansturen’, aldus Tent.

PFAS krijgt veel aandacht

Een belangrijk onderwerp tijdens het webinar was PFAS in voedselcontactmaterialen. Horst Bittermann, directeur-generaal van Pro Carton, legde uit dat de regels specifiek gelden voor verpakkingen die direct contact maken met voedsel.

Volgens Bittermann moeten bedrijven nu al beginnen met het verzamelen van informatie bij leveranciers. ‘De meeste grondstoffen voor verpakkingen die na 12 augustus 2026 op de markt komen, zijn al besteld of geproduceerd’, stelde hij.

Hij gaf aan dat bedrijven in eerste instantie moeten vaststellen of PFAS bewust of onbedoeld aanwezig is. Wanneer daar onzekerheid over bestaat, kan aanvullend testen nodig zijn. Voor papiergebaseerde verpakkingen zonder bewust toegevoegde PFAS verwacht Bittermann doorgaans geen grote problemen.

Discussie over handhaving

Ook de vraag wat er gebeurt als bedrijven niet op tijd compliant zijn, kwam uitgebreid aan bod. Perlina verwees daarbij naar artikel 62 van de regelgeving, waarin verschillende vormen van non-compliance en mogelijke sancties worden beschreven.

Die sancties kunnen uiteenlopen van boetes tot het terughalen van producten of zelfs marktverboden. Vooral tekortkomingen rond de Declaration of Conformity, technische documentatie en traceerbaarheid worden volgens haar als ernstig beschouwd.

Tegelijkertijd verwacht zij niet dat alle lidstaten direct volledig operationeel zullen zijn met controlesystemen. Volgens Perlina moeten bedrijven daarom prioriteiten stellen en risico’s beoordelen op basis van hun type verpakking en markten. Verpakkingen die zichtbaar zijn voor consumenten zullen vermoedelijk eerder gecontroleerd worden dan interne transportverpakkingen.

Verantwoordelijkheden in de keten

Ton Knipscheer, executive director van de European Co-Packers Association, ging in op de verdeling van verantwoordelijkheden binnen de keten. Volgens hem ligt de juridische verantwoordelijkheid doorgaans bij de merkeigenaar.

‘De partij die het product onder eigen naam op de markt brengt en daar de omzet uit haalt, draagt ook de verantwoordelijkheid voor de regelgeving en de bijbehorende kosten’, aldus Knipscheer.

Voor de feitelijke compliance-documentatie ligt de verantwoordelijkheid volgens hem meestal bij de fabrikant van de verpakking, omdat die inzicht heeft in de gebruikte materialen en samenstellingen.

Recyclingdoelen vragen forse infrastructuurverbetering

De eisen rond recyclebaarheid vormden eveneens een belangrijk discussiepunt. Tent legde uit dat PPWR niet alleen kijkt naar ontwerp voor recycling, maar ook naar recycling ‘op schaal’.

Aan de hand van flexibele kunststofverpakkingen liet hij zien hoeveel stappen daarvoor nodig zijn. Niet alleen moeten verpakkingen goed ontworpen zijn voor recycling, ook inzameling, sortering en recyclingcapaciteit moeten sterk verbeteren.

Volgens Tent ligt daar een belangrijke rol voor geharmoniseerde EPR-systemen binnen Europa. Hij hoopt dat toekomstige Europese regelgeving zorgt voor meer uniformiteit tussen lidstaten en meer investeringen in recyclinginfrastructuur.

Geen verwachting van uitstel

Tot slot kwam de vraag aan bod of deadlines mogelijk worden uitgesteld. Ondanks oproepen vanuit delen van de industrie verwacht het panel dat de huidige planning grotendeels overeind blijft.

Bittermann wees erop dat uitstel vooral onzekerheid zou creëren voor bedrijven die al investeren in aanpassingen en innovaties. ‘De regelgeving moet bedrijven juist de mogelijkheid geven om te plannen en te investeren’, zei hij.

Ook Tent benadrukte dat bedrijven beter kunnen focussen op voorbereiding dan op mogelijke vertragingen van de regelgeving. Volgens hem zullen organisaties die nu voortvarend handelen uiteindelijk een voordeel hebben ten opzichte van concurrenten die afwachten.