Milieu Service NL: ‘Circulariteit gaat van inkoop tot verwerking’

‘We proberen organisaties te laten zien dat afval niet het einde van een proces is’, zegt bedrijfsambassadeur Marco de Vries. ‘Het kan ook het begin zijn van een nieuwe  grondstofstroom.’
Tijdens een rondleiding in de demoruimte van Milieu Service Nederland laat hij zien hoe afvalbeheer volgens het bedrijf onderdeel wordt van een circulair proces. Op een wanddiagram staan negen stappen, van productinkoop tot duurzame productie.
Volgens De Vries begint circulariteit al bij de inkoop van producten en materialen. Bedrijven kunnen daar invloed uitoefenen door producten te kiezen die gerecycled materiaal bevatten of goed recyclebaar zijn.‘Inkopers kijken vaak naar de aanschafprijs, maar eigenlijk moet je naar de hele levenscyclus kijken’, legt De Vries uit. ‘Een product kan duurder lijken bij aankoop, maar later goedkoper zijn omdat de verwerking eenvoudiger is. En verpakkingen die eenvoudiger te scheiden en te recyclen zijn, behouden meer waarde in de keten.’

Tekst gaat verder onder de foto.

Gedrag op de werkvloer

Na de inkoopfase volgt het gebruik van producten binnen organisaties. Juist daar ontstaan volgens De Vries veel praktische problemen bij afvalscheiding. ‘In theorie is scheiden vaak eenvoudig, maar in de praktijk gaat het nog regelmatig mis’, zegt hij. ‘Een blikje dat in de gft-bak belandt, gebeurt nog steeds.’ Daarom kijkt Milieu Service Nederland ook naar gedrag. De inrichting van afvalstations op kantoren en openbare ruimtes speelt daarbij een rol. ‘Als de restafvalbak helemaal links staat, gooien mensen alles daarin’, zegt De Vries. ‘Ze lezen van links naar rechts. Door de volgorde van bakken aan te passen, dus eerst gft, karton, blik, plastic en dan pas restafval, kun je gedrag beïnvloeden.
Afvalbeheer is dus niet alleen een logistiek vraagstuk, maar ook een organisatievraagstuk.’

Data als basis voor verbetering

Volgens De Vries verandert de rol van afvalbedrijven snel. ‘Vroeger plaatsten we containers en haalden we afval op’, zegt hij. ‘Nu willen klanten vooral inzicht.’
Daarom worden containers, voertuigen en afvalstromen steeds vaker gewogen en geregistreerd. Met afvalanalyses kunnen bedrijven bijvoorbeeld zien hoeveel recyclebaar materiaal nog in hun restafval zit. ‘Met zo’n analyse krijg je een  nulmeting’, zegt De Vries. ‘Daaruit blijkt vaak dat er nog veel waardevolle materialen in het restafval zitten.’
Die data worden ook steeds belangrijker voor rapportages over duurzaamheid en grondstoffengebruik.

Tekst gaat verder onder de foto.

Data-analyse

Met de opkomst van kunstmatige intelligentie zet Milieu Service Nederland steeds vaker AI in. Data-specialist Sam Wiersma vertelt hoe toepassingen van AI in logistiek en data-analyse een belangrijke rol spelen. ‘Machine learning draait in de basis om drie stappen: data verzamelen, een model bouwen en vervolgens voorspellingen laten doen door dat model’, legt hij uit.
Binnen het bedrijf wordt onderzocht hoe die technieken kunnen helpen bij routeplanning en administratie. ‘We koppelen  bijvoorbeeld de geolocatie van voertuigen aan klantlocaties’, zegt Wiersma. ‘Zo kunnen we automatisch bepalen welke lediging bij welke klant hoort.’ Daarnaast wordt gekeken naar visuele analyse van afvalstromen. ‘Door afbeeldingen van afval te scannen in de vuilniswagen kun je sneller zien welke materialen in een stroom zitten’, zegt hij. ‘Dat geeft klanten inzicht in waar grondstoffen verkeerd worden weggegooid.’
Volgens De Vries laat de ontwikkeling van data en AI vooral zien dat afvalbeheer verandert. ‘Het gaat niet meer alleen om het ophalen van afval’, zegt hij. ‘Het gaat om grondstoffen, logistiek, data en samenwerking in de keten.’
Voor verpakkende bedrijven betekent dat dat materiaalkeuze, afvalscheiding en databeheer steeds sterker met elkaar verbonden raken. ‘Als je circulair wilt werken, moet je naar het hele systeem kijken’, besluit De Vries. ‘Van inkoop tot verwerking.’